วารสารครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์

บทความวิจัย ผลการจัดกิจกรรมการเล่านิทานพื้นบ้าน ที่มีต่อความสามารถพื้นฐานทางคณิตศาสตร์ ของเด็กปฐมวัย

สุธิดา ศิริเรืองกุล — Fri, 26 Dec 2025 00:00:00 +0700

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาพัฒนาการจัดกิจกรรมการเล่านิทานพื้นบ้าน ที่มีต่อความสามารถพื้นฐานทางคณิตศาสตร์ของเด็กปฐมวัย และเพื่อเปรียบเทียบผลการจัดกิจกรรมการเล่านิทานพื้นบ้านที่มีต่อความสามารถพื้นฐานทางคณิตศาสตร์ของเด็กปฐมวัย ประชากรของการวิจัยครั้งนี้ คือ นักเรียนชั้นอนุบาลปีที่ 2 ของโรงเรียนธรรมนูญกองช่างวิทยา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเพชรบูรณ์ เขต 2 จำนวน 19 คน โดยใช้การเลือกตัวอย่างแบบเจาะจง (Purposive Sampling) โดยพิจารณาคัดเลือกโรงเรียน ระดับชั้น จากโรงเรียนที่ผู้วิจัยปฏิบัติการสอน ผู้วิจัยจัดทำแผนจำนวน 24 แผน ระยะเวลาในการวิจัย 8 สัปดาห์ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบทดสอบความสามารถพื้นฐานทางคณิตศาสตร์ การวิเคราะห์ข้อมูลทางสถิติ ประกอบด้วยค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ดัชนีประสิทธิผล (E.I.) และการทดสอบค่า t-test ผลการวิจัย 1. ผลพัฒนาการจัดกิจกรรมการเล่านิทานพื้นบ้าน ที่มีต่อความสามารถพื้นฐานทางคณิตศาสตร์ของเด็กปฐมวัยพบว่า มีจำนวน 24 แผน 8 หน่วยการเรียนรู้ ผลการประเมินความเหมาะสมในภาพรวมมีความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด และมีค่าดัชนีประสิทธิภาพเท่ากับ 81.57/82.63 ซึ่งมีประสิทธิภาพเป็นไปตามเกณฑ์ 80/80 2. ผลเปรียบเทียบการจัดกิจกรรมการเล่านิทานพื้นบ้าน ที่มีต่อความสามารถพื้นฐานทางคณิตศาสตร์ของเด็กปฐมวัยพบว่า ค่าเฉลี่ยหลังการจัดกิจกรรมเล่านิทานพื้นบ้านสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ .01

การศึกษาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 เรื่อง กราฟและความสัมพันธ์เชิงเส้น โดยใช้ภาษาไทย(ถิ่นเหนือ)

น้ำฝน ถิ่นกันทา, คทาวุธ ชาติศักดิ์ยุทธ — Fri, 26 Dec 2025 00:00:00 +0700

วัตถุประสงค์ของการวิจัยครั้งนี้ คือ 1) เพื่อศึกษาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาคณิตศาสตร์ในชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 เรื่อง กราฟและความสัมพันธ์เชิงเส้น 2) เพื่อศึกษาความพึงพอใจในการเรียนวิชาคณิตศาสตร์ โดยใช้ภาษาไทย(ถิ่นเหนือ) ดำเนินการวิจัยโดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบกึ่งทดลอง (Quasi – experimental research design) มีประชากรที่ใช้ในการศึกษาครั้งนี้ คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนสองพิทยาคม อำเภอสอง จังหวัดแพร่ ปีการศึกษา 2566 จำนวน 3 ห้องเรียน รวมทั้งสิ้น 63 คน และกลุ่มตัวอย่างในการวิจัยใช้การเลือกแบบเจาะจง ได้แก่ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 จำนวน 1 ห้องเรียน รวม 38 คน ดำเนินการศึกษารูปแบบการจัดการเรียนรู้ทางคณิตศาสตร์สำเร็จรูป ผ่านระบบการศึกษาทางไกลผ่านดาวเทียมในพระบรมราชูปถัมภ์ (DLTV) เรื่อง กราฟและความสัมพันธ์เชิงเส้น ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โดยใช้เครื่องมือในการวิจัย คือ แผนการจัดการเรียนรู้ทางคณิตศาสตร์สำเร็จรูป และเครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่ แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน และแบบประเมินความพึงพอใจ

ผลการวิจัยพบว่า 1) ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 เรื่อง กราฟและความสัมพันธ์เชิงเส้น หลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสําคัญทางสถิติที่ระดับ .01 และ 2) นักเรียนมีค่าเฉลี่ยความพึงพอใจในการเรียนวิชาคณิตศาสตร์ที่จัดการเรียนการสอนโดยใช้ภาษาไทย(ถิ่นเหนือ) เท่ากับ 4.69 อยู่ในระดับมากที่สุด และมีค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานอยู่ที่ 0.63

การบูรณาการการบริหารความปลอดภัยในสถานศึกษากับเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (SDGs)

ศิวาพัชญ์ บำรุงเศรษฐพงษ์, นิษฐ์ฐา พีระชัยภาวงศ์, ขวัญสุดา วงษ์แหยม — Fri, 26 Dec 2025 00:00:00 +0700

ความปลอดภัยในสถานศึกษาเป็นเงื่อนไขสำคัญที่เอื้อต่อการเรียนรู้ที่มีคุณภาพและการพัฒนาสังคมอย่างยั่งยืน บทความนี้มุ่งเสนอกรอบการบริหารความปลอดภัยในโรงเรียนไทยให้เป็น “ระบบประจำ” ที่ตรวจสอบได้และสอดคล้องกับเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (SDGs) โดยสังเคราะห์กรอบ Comprehensive School Safety Framework (CSSF) เข้ากับมาตรการ “3 ป” ได้แก่ การป้องกัน การปลูกฝัง และการปราบปราม ครอบคลุมความเสี่ยงสี่มิติหลัก คือ กายภาพ สังคม-พฤติกรรม สุขภาพ และดิจิทัล ภายใต้บริบทยุคดิจิทัล การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และโลกหลังโควิด กรอบดังกล่าวนำเสนอแนวทางเชิงปฏิบัติที่ใช้ได้จริง อาทิ การจัดทำทะเบียนความเสี่ยง ระบบรายงานเหตุไม่พึงประสงค์ ช่องทางรายงานลับ และการซ้อมอพยพประจำภาคเรียน โดยยึดหลักการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (PDPA) พร้อมทั้งพัฒนาตารางเชื่อมโยง “4 กลุ่มภัย มาตรการ 3 ป SDGs หน่วยงานรับผิดชอบ และตัวชี้วัด (KPI)” เพื่อให้โรงเรียนสามารถแปลงนโยบายสู่การปฏิบัติได้อย่างเป็นรูปธรรม ผลการวิเคราะห์ชี้ว่าแนวทางนี้ช่วยลดเหตุอันตรายและความรุนแรง ยกระดับสุขาภิบาลและความพร้อมรับภัยพิบัติ เสริมสร้างการมีส่วนร่วมและคุณภาพการเรียนรู้ และสนับสนุนให้โรงเรียนรายงานความก้าวหน้าตาม SDG 3, 4, 11 และ 16 ได้อย่างโปร่งใส เทียบเคียงได้ และยั่งยืน โดยมี “วัฒนธรรมความปลอดภัย” เป็นรากฐานร่วมของผู้บริหาร ครู นักเรียน ผู้ปกครอง และเครือข่ายท้องถิ่น

การจัดการเรียนรู้แบบทีมบูรณาการข้ามศาสตร์ เพื่อพัฒนาเด็กที่มีความต้องการจำเป็นพิเศษอย่างเป็นองค์รวม : กรณีศึกษาศูนย์การศึกษาพิเศษประจำจังหวัดจันทบุรี

ธัญรัตน์ เทียนสุข — Fri, 26 Dec 2025 00:00:00 +0700

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเสนอแนวทางการจัดการเรียนรู้แบบทีมบูรณาการข้ามศาสตร์ (Transdisciplinary Team-Based Learning Management) เพื่อพัฒนาเด็กที่มีความต้องการจำเป็นพิเศษอย่างเป็นองค์รวม โดยอิงกรณีศึกษาจากศูนย์การศึกษาพิเศษประจำจังหวัดจันทบุรี การดำเนินงานอยู่ภายใต้กรอบวงจรคุณภาพ PDCA ได้แก่ การวางแผน (Plan) การปฏิบัติ (Do) การตรวจสอบ (Check) และการปรับปรุง (Act) โดยใช้รูปแบบ TEAM-C Model เป็นกลไกสำคัญในการดำเนินการ ซึ่งประกอบด้วยผู้บริหาร ครูประจำชั้น ทีมสหวิชาชีพ ครูกิจกรรมเสริมหลักสูตร ชุมชน และผู้ดูแล มีส่วนร่วมในการวางแผนและจัดทำแผนการศึกษาเฉพาะบุคคล (Individualized Education Plan: IEP) เพื่อส่งเสริมพัฒนาการของผู้เรียน ในทุกมิติ ทั้งด้านร่างกาย อารมณ์ สังคม และสติปัญญา ผลจากการดำเนินงานตามแนวทางดังกล่าว พบว่า การทำงานร่วมกันในลักษณะบูรณาการข้ามศาสตร์ช่วยให้เกิดการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้และทักษะระหว่างสาขาวิชาอย่างลึกซึ้ง ส่งผลให้การช่วยเหลือผู้เรียนมีความครอบคลุมและสอดคล้องกับบริบทเฉพาะบุคคล มากยิ่งขึ้น ทั้งนี้ การจัดการเรียนรู้ได้อิงแนวคิดการพัฒนาแบบองค์รวม (Holistic Development) โดยเน้นผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง (Learner-Centered Approach) และเชื่อมโยงกับบริบทชีวิตจริงผ่านกิจกรรมการเรียนรู้เชิงประสบการณ์ (Experiential Learning) ซึ่งเอื้อต่อการพัฒนาศักยภาพของผู้เรียนอย่างต่อเนื่อง บทเรียนจากกรณีศึกษาดังกล่าวสะท้อนให้เห็นถึงประสิทธิผลของการทำงานเป็นทีมแบบสหวิทยาการภายใต้ระบบบริหารจัดการเชิงวงจรคุณภาพ ซึ่งสามารถประยุกต์ใช้เป็นแนวทางในการยกระดับคุณภาพการจัดการศึกษาสำหรับเด็กที่มีความต้องการจำเป็นพิเศษในบริบทอื่นได้อย่างยั่งยืน

สมรรถนะครูเพื่อส่งเสริมนวัตกรรมการเรียนรู้ของครูโรงเรียนขนาดเล็ก: ประสบการณ์โรงเรียน วัดเขาน้อย (ปุ่นประชานุกูล) สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาจันทบุรี เขต 1

เขมมิกา นีลมงคล, เริงวิชญ์ นิลโคตร, อรุณเกียรติ จันทร์ส่งแสง — Fri, 26 Dec 2025 00:00:00 +0700

บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเสนอแนวทางการพัฒนาสมรรถนะครูในการส่งเสริมนวัตกรรม การเรียนรู้ในบริบทของโรงเรียนขนาดเล็ก โดยใช้วงจรคุณภาพ PDCA (Plan–Do–Check–Act) เป็นกรอบ แนวทางการบริหารจัดการอย่างเป็นระบบ กรณีศึกษาโรงเรียนวัดเขาน้อย (ปุ่นประชานุกูล) สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาจันทบุรี เขต 1 โรงเรียนมีจุดเด่นด้านการดำเนินงานตามแนวทางโรงเรียนพอเพียง แต่ประสบปัญหาสำคัญคือ การขาดแคลนครูและข้อจำกัดในการใช้เทคโนโลยีเพื่อการจัดการเรียนการสอน บทความนี้สังเคราะห์แนวคิดและทฤษฎีที่เกี่ยวข้อง อาทิ แนวคิดสมรรถนะ (Competency) ตาม Boyatzis (1982) และ Spencer & Spencer (1993) แนวคิดการเรียนรู้ทางสังคมและวัฒนธรรมของ Vygotsky (1978) การเรียนรู้เชิงประสบการณ์ของ Kolb (1984) และแนวคิดการจัดการคุณภาพโดยใช้วงจร PDCA ของ Deming (1986) เพื่อนำมาประยุกต์ใช้ในการพัฒนาครูให้มีสมรรถนะที่เหมาะสมต่อการจัดการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 โดยเฉพาะ ด้านการออกแบบการเรียนรู้ การใช้เทคโนโลยีดิจิทัล การวิจัยและนวัตกรรม ตลอดจนการธำรงไว้ซึ่งคุณธรรมและจริยธรรมแห่งวิชาชีพครู ผลการสังเคราะห์สะท้อนให้เห็นว่า การพัฒนาสมรรถนะครูโดยใช้วงจร PDCA ควบคู่กับการสร้างชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (Professional Learning Community: PLC) ช่วยเสริมสร้างการพัฒนาร่วมกันอย่างต่อเนื่อง ส่งผลให้ครูมีสมรรถนะที่สูงขึ้น สามารถออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้ที่มีนวัตกรรม ตอบสนองความต้องการของผู้เรียน และยกระดับทักษะแห่งศตวรรษที่ 21 ของผู้เรียนได้ ขณะเดียวกัน โรงเรียนสามารถสร้างวัฒนธรรมแห่งการเรียนรู้ที่มีความต่อเนื่อง ยืดหยุ่น และยั่งยืนมากยิ่งขึ้น

การเสริมพลังระบบประกันคุณภาพภายในด้วยการนิเทศแบบ Coaching and Mentoring : กรณีศึกษาศูนย์การศึกษาพิเศษประจำจังหวัดจันทบุรี

รัชชนก กลีบแก้ว — Fri, 26 Dec 2025 00:00:00 +0700

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อนำเสนอแนวทางการเสริมพลังระบบประกันคุณภาพภายในสถานศึกษาโดยใช้รูปแบบการนิเทศแบบ Coaching and Mentoring กรณีศึกษาศูนย์การศึกษาพิเศษประจำจังหวัดจันทบุรี การดำเนินงานอยู่ภายใต้วงจรคุณภาพ PDCA ประกอบด้วย 4 ขั้นตอน ได้แก่ การวางแผน (Plan) การดำเนินงานผ่านกระบวนการ Pre-Coaching, Coaching และ Mentoring (Do) การตรวจสอบและสะท้อนผล (Check) และการปรับปรุงพัฒนาอย่างต่อเนื่อง (Act) โดยเน้นการมีส่วนร่วม การสะท้อนคิด และการใช้ข้อมูลเชิงประจักษ์เป็นฐานในการพัฒนา ผลการดำเนินงานสะท้อนว่า รูปแบบดังกล่าวช่วยเสริมสร้างแรงจูงใจภายใน ความมั่นใจ และความรับผิดชอบของครู ส่งเสริมการมีส่วนร่วมในระบบประกันคุณภาพภายใน พัฒนาทักษะการจัดการเรียนรู้และการใช้ข้อมูลเพื่อปรับปรุงงานอย่างต่อเนื่อง อีกทั้งก่อให้เกิดวัฒนธรรมการเรียนรู้ร่วมกันภายในองค์กร ส่งผลให้ระบบประกันคุณภาพภายในเปลี่ยนบทบาทจากกลไกเพื่อการตรวจสอบไปสู่กลไกเพื่อการพัฒนาเชิงระบบที่ยั่งยืน ข้อเสนอเชิงนโยบาย ได้แก่ (1) กำหนดให้การนิเทศแบบ Coaching and Mentoring เป็นกลไกหลักในการขับเคลื่อนระบบประกันคุณภาพภายใน โดยบรรจุในแผนพัฒนาคุณภาพและตัวชี้วัดการบริหาร (2) สนับสนุนการพัฒนาศักยภาพผู้บริหารและครูพี่เลี้ยงด้านทักษะการโค้ช การให้ข้อมูลย้อนกลับ และการใช้ข้อมูลเชิงประจักษ์ และ (3) ส่งเสริมการบูรณาการกับชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (PLC) และเครือข่ายความร่วมมือระหว่างสถานศึกษา เพื่อขยายผลสู่การยกระดับคุณภาพการศึกษาในระดับระบบอย่างยั่งยืน