การพัฒนาครูโดยใช้กระบวนการชี้แนะและการเป็นพี่เลี้ยงร่วมกับการสร้างชุมชน การเรียนรู้ทางวิชาชีพ เพื่อส่งเสริมความสามารถในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ และการทำวิจัยในชั้นเรียนของครูปฐมวัยในโรงเรียนประถมศึกษาขนาดเล็ก
คำสำคัญ:
กระบวนการชี้แนะ, การเป็นพี่เลี้ยง, การสร้างชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพ, การพัฒนาครูบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาข้อมูลพื้นฐานเกี่ยวกับความต้องการพัฒนาการเรียนรู้ของเด็กปฐมวัยในโรงเรียนประถมศึกษาขนาดเล็กที่เข้าร่วมโครงการชุมชนดิจิทัล ศึกษาความสามารถของครูในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้และการทำวิจัยในชั้นเรียน และศึกษาผลการจัดการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ของครู รวมทั้งความพึงพอใจของครูต่อกระบวนการพัฒนาครูผ่านการชี้แนะ การเป็นพี่เลี้ยง ร่วมกับการสร้างชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพ การวิจัยดำเนินการที่โรงเรียนบ้านชายทะเลโคกขามมิตรภาพที่ 95 แบ่งออกเป็น 3 ระยะ ได้แก่ ก่อนการชี้แนะ ระหว่างการชี้แนะ และหลังการชี้แนะ ประชากร คือ ครูปฐมวัย 2 คน และเด็กอนุบาลปีที่ 2–3 จำนวน 18 คน เครื่องมือวิจัยประกอบด้วยแบบบันทึก การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ แบบประเมินความสามารถในการจัดกิจกรรม แบบประเมินทักษะ EF แบบประเมินการวิจัยในชั้นเรียน คลิปนิทาน AI และแบบสอบถามความพึงพอใจ โดยแบบประเมินและแบบสอบถามมีค่าดัชนีความสอดคล้องอยู่ระหว่าง 0.67-1.00 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่าร้อยละ และการวัดคะแนนเพิ่มสัมพัทธ์
ผลการวิจัย พบว่า ครูมีความต้องการได้รับการอบรมเกี่ยวกับการทำวิจัยในชั้นเรียนเพื่อพัฒนาทักษะสมองเพื่อชีวิตที่สำเร็จ (EF) กลุ่มทักษะพื้นฐานของนักเรียนโดยจัดกิจกรรมด้วยสื่อนิทาน AI หลังการพัฒนาครู พบว่า ความสามารถในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ของครูอยู่ในระดับสูงมาก และนักเรียนมีพัฒนาการ EF ในทุกด้านสูงขึ้นร้อยละ 100 โดยระดับพัฒนาการสัมพัทธ์อยู่ในระดับกลางถึงสูงมาก ความสามารถในการทำวิจัยในชั้นเรียนของครูปฐมวัยอยู่ในระดับสูง และครูมีความพึงพอใจต่อกระบวนการชี้แนะและการเป็นพี่เลี้ยงร่วมกับการสร้างชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพในระดับมากที่สุด
Downloads
เอกสารอ้างอิง
ฉัตรวิไล สุรินทร์ชมพู. (2565). ผลการใช้นิทานเพื่อพัฒนา EF (Executive Function) ของเด็กปฐมวัยกลุ่มทักษะพื้นฐาน. วารสารนวัตกรรมและวัฒนธรรมองค์การ, 14(1), 89-108.
ธรรฒน์ศฤณ อินทนาม. (2565). การพัฒนากระบวนการสอนงานแบบพี่เลี้ยง ตามทฤษฎีการสร้างความรู้ด้วยตนเอง โดยการสร้างสรรค์ชิ้นงาน เพื่อส่งเสริมความสามารถในการสร้างและใช้สื่อดิจิทัล สำหรับนักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพครู มหาวิทยาลัยราชภัฏ. (วิทยานิพนธ์การศึกษาดุษฎีบัณฑิต). พิษณุโลก: มหาวิทยาลัยนเรศวร.
รักศักดิ์ เลิศคงคาทิพย์, กิติศักดิ์ เกิดโต, ปฐมพงศ์ อยู่จำนงค์, ธนโชค จันทร์สูง และอุบลวรรณ สายทอง. (2565). ผลการศึกษาการใช้กระบวนการยกระดับคุณภาพการจัดการศึกษาโดยใช้ระบบพี่เลี้ยง Coaching and Mentoring สำหรับโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานการประถมศึกษาเขต 2 จังหวัดอุตรดิตถ์. วารสารสหวิทยาการวิจัยและวิชาการ, 2(6), 59-76. เข้าถึงได้จาก https://doi. org/10.14456/iarj.2022.135.
วรรัตน์ ปทุมเจริญวัฒนา. (2561). การชี้แนะและการเป็นพี่เลี้ยง (Coaching and Mentoring). เข้าถึงได้จาก https://www.trueplookpanya.com/dhamma/content/66324.
วัชรา เล่าเรียนดี. (2556). ศาสตร์การนิเทศการสอน และการโค้ช การพัฒนาวิชาชีพ : ทฤษฎีกลยุทธ์สู่การปฏิบัติ. (พิมพ์ครั้งที่ 12). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยศิลปากร.
ศิริชัย กาญจนวาสี. (2556). ทฤษฎีการทดสอบแบบดั้งเดิม. (พิมพ์ครั้งที่ 7). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สถาบันรักลูก เลิร์นนิ่ง กรุ๊ป. (2568). คู่มือ ครู EF การพัฒนาทักษะสมอง EF - Executive Functions ในเด็กปฐมวัย. เข้าถึงได้จาก https://www.rlg-ef.com/ebook-proj-bp/CHAP1.html.
สมพร บัวกล่ำธนกิจ. (2562). ทักษะครูปฐมวัยในศตวรรษที่ 21 ที่ส่งผลต่อการเป็นชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพของครูปฐมวัยผู้สอนในโรงเรียนที่สอนนักเรียนที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน สังกัดสำนักบริหารงานการศึกษาพิเศษ. วิจัยและประเมินผลอุบลราชธานี, 8(1), 50–59.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2562). แนวทางการนิเทศเพื่อพัฒนาและส่งเสริมการจัดการเรียนรู้เชิงรุก. กรุงเทพฯ: สำนักงานฯ.
สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม. (2565). แผนด้านวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมของประเทศ พ.ศ. 2566–2570. กรุงเทพฯ: สำนักงานฯ.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2565). รายงานนโยบายและสภาพปัจจุบันการจัดการศึกษาระดับปฐมวัยของประเทศไทย. กรุงเทพฯ: สำนักงานฯ.
สุภาวดี จันทร์ดิษฐ์, อุรสา พรหมทา และสมบัติ ฤทธิเดช. (2562). การพัฒนาสมรรถนะครูด้านการวิจัยในชั้นเรียนโดยใช้กระบวนการ PLC โรงเรียนบ้านดงมัน อำเภอบรบือ จังหวัดมหาสารคาม. วารสารสถาบันวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม, 6(2), 111–128.
สุภาวดี หาญเมธี. (2561). คู่มือพัฒนาทักษะสมอง EF Executive Functions สำหรับครูปฐมวัย. กรุงเทพฯ: มติชน.
สุวิมล ว่องวาณิช. (2561). การส่งเสริมกระบวนการ PLC ให้มีประสิทธิผล. ใน การประชุมทางวิชาการของคุรุสภาประจำปี 2561 เรื่อง “ชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ: พลังครูขับเคลื่อนคุณภาพการศึกษาไทย” (น. 26–40). กรุงเทพฯ: สำนักงานเลขาธิการคุรุสภา.
หฤทัย อนุสสรราชกิจ และวราลี ถนอมชาติ. (2562). การพัฒนาชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพด้วยการพัฒนาบทเรียนร่วมกัน เพื่อส่งเสริมสมรรถนะการจัดการเรียนรู้ของครูปฐมวัยในจังหวัดจันทบุรี. วารสารวไลยอลงกรณ์ปริทัศน์, 9(2), 1–11. เข้าถึงได้จาก https://so06.tci-thaijo.org/index. php/var/article/view/213453.
อดิศร เนาวนนท์, ลลิตา ธงภักดี, ปิยฉัตร เทพหัสดิน ณ อยุธยา, วริศรา ยางกลาง, อรสิริ วิมลธรรม และจตุพล ภู่ละกอ. (2565). การพัฒนากระบวนการชี้แนะและการเป็นพี่เลี้ยงเพื่อเสริมสร้างความสามารถในการจัดการเรียนรู้ของครูผู้สอนภาษาอังกฤษ ในโรงเรียนขนาดเล็กระดับประถมศึกษา. วารสารชุมชนวิจัยและพัฒนาสังคม, 16(2), 135–146.
Costa, A. L., & Garmston, R. J. (2002). Cognitive coaching: A foundation for renaissance schools. (2nd ed.). MA: Christopher–Gordon Publishers.
DuFour, R., DuFour, R., & Eaker, R. (2016). Learning by doing. (3rd ed.). US: Solution Tree.
Fisher, D., & Wood, J. (2012). Strategies for Developing Higher-order Thinking Skills. Huntington Beach, CA: Shell Education.
International Early Childhood Inclusion Institute. (2023). Proceedings of the 23rd Annual International Early Childhood Inclusion Institute. Chapel Hill, NC: FPG Child Development Institute.
Kemmis, S., & McTaggart, R. (2014). The action research planner. NY: Springer Publishing.
Knight, J. (2007). Instructional coaching: A partnership approach to improving instruction. CA: Corwin Press.
Knowles, M. S., Holton, E. F., & Swanson, R. A. (2015). The adult learner. (8th ed.). UK: Routledge.
uckin, R., Holmes, W., Griffiths, M., & Forcier, L. B. (2016). Intelligence Unleashed: An argument for AI in Education. London: Pearson.
Mink, O. G., Owen, K. Q., & Mink, B. P. (1993). Developing high-performance people: The art of coaching. Boston: Addison-Wesley.
Nelson, R. (2008). The Nelson Data, Information, Knowledge and Wisdom (DIKW). US: Ramona Nelson Consulting.
UNESCO. (2022). Reimagining our futures together: A new social contract for education. Paris: UNESCO.
UNICEF. (2019). A world ready to learn: Prioritizing quality early childhood education. United Nations Children's Fund (UNICEF). Retrieved from https://www.unicef.org/ reports/a-world-ready-to-learn-2019
Whitebread, D. (2012). Developmental psychology and early childhood education. London: Sage Publications.
Zachary, L. J. (2012). The mentor's guide: Facilitating effective learning relationships. (2nd ed.). California: Jossey-Bass.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของคณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา
ข้อความที่ปรากฏในบทความแต่ละเรื่องในวารสารวิชาการเล่มนี้เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับมหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา และคณาจารย์ท่านอื่นๆในมหาวิทยาลัยฯ แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใดๆ ผู้เขียนแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเอง
