แนวทางการบริหารทรัพยากรทางการศึกษาของโรงเรียนเขตพื้นที่การศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาแม่ฮ่องสอน เขต 1
คำสำคัญ:
การบริหารทรัพยากรทางการบริหารสถานศึกษา , โรงเรียนเขตพื้นที่การศึกษาบทคัดย่อ
การวิจัยในครั้งนี้มีความมุ่งหมายเพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และดัชนีการจัดลำดับความต้องการจำเป็นการบริหารทรัพยากรทางการศึกษา กลุ่มประชากร ประกอบด้วย ผู้บริหารสถานศึกษา ครู และบุคลากรโรงเรียนเขตพื้นที่การศึกษา จำนวน 96 คน เครื่องมือที่ใช้คือแบบสอบถามชนิดมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ มีค่าดัชนีความสอดคล้องระหว่าง 0.60 – 1.00 มีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.99 สถิตที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน 2) ศึกษาแนวทางการบริหารทรัพยากรทางการศึกษาของโรงเรียนเขตพื้นที่การศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาแม่ฮ่องสอน เขต 1 กลุ่มเป้าหมายผู้ทรงคุณวุฒิที่ให้ข้อมูลในการสัมภาษณ์ จำนวน 9 คนเครื่องมือที่ใช้ คือแบบสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง วิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์เนื้อหา สรุปความโดยอาศัยหลักการจำแนกหรือจัดกลุ่มข้อมูล และนำเสนอข้อมูลในรูปแบบการพรรณนาเป็นความเรียง ผลการศึกษา พบว่า 1. สภาพปัจจุบัน การบริหารทรัพยากรทางการศึกษาของโรงเรียนเขตพื้นที่การศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาแม่ฮ่องสอน เขต 1 ภาพรวมอยู่ในระดับมาก สภาพที่พึงประสงค์ในภาพรวมอยู่ในระดับมาก และดัชนีการจัดลำดับความต้องการจำเป็นเรียงจากมากไปหาน้อย ได้แก่ ด้านทรัพยากรการเงิน ด้านทรัพยากรบุคคล ด้านทรัพยากรวัสดุ อุปกรณ์และด้านทรัพยากรอาคาร สถานที่ ตามลำดับ 2. แนวทางการบริหารทรัพยากรทางการศึกษาของโรงเรียนเขตพื้นที่การศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาแม่ฮ่องสอน เขต 1 สรุปผลแต่ละด้านควรดำเนินการดังนี้ 2.1 ทรัพยากรวัสดุ อุปกรณ์ ควรมีการจัดลำดับความสำคัญ กำหนดวัตถุประสงค์ในการจัดหาประชุมวางแผน จัดทำโครงการและดำเนินการตามแผนที่กำหนด ส่งเสริมพัฒนาครูด้านระเบียบงานพัสดุ มีการระดมทรัพยากรเพิ่มเติม สร้างภาคีเครือข่ายความร่วมมือ กำกับและติดตามผลการดำเนินงานอย่างต่อเนื่อง 2.2 ทรัพยากรบุคคล ควรมีการวิเคราะห์ความต้องการความขาดแคลนบุคลากรกำหนดกรอบอัตรากำลังและจัดลำดับความสำคัญตามรายวิชาเอกที่มีความต้องการเร่งด่วน ส่งเสริมสนับสนุนให้บุคลากรได้พัฒนาตนเองตามความต้องการ สร้างขวัญกำลังใจในการปฏิบัติงาน ระดมทรัพยากรในการจ้างครูเพื่อทดแทนอัตราที่ขาดแคลน 2.3 ด้านทรัพยากรการเงิน มีการวิเคราะห์ความต้องการจำเป็นในการใช้จ่ายเงินงบประมาณ ประชุมวางแผน และกำหนดโครงการหรือกิจกรรมในการใช้จ่ายเงินงบประมาณ ระดมทรัพยากรเพื่อมาแก้ปัญหา มีการติดตามผลการใช้จ่ายเงินงบประมาณ สรุปรายงานผล ตรวจสอบหลักฐานการใช้จ่ายเงินงบประมาณให้ถูกต้องตามระเบียบ และตรงตามแบบแผนที่กำหนด นิเทศ ติดตาม ประเมินผล อย่างต่อเนื่อง 2.4 ด้านทรัพยากรอาคาร สถานที่ มีการสำรวจ และประเมินสภาพอาคาร สถานที่ ทำแผนการปรับปรุงซ่อมแซม ประสานภาคีเครือข่ายให้มีส่วนร่วมในการปรับปรุง ซ่อมแซม ใช้อาคาร สถานที่โดยคำนึงถึงความปลอดภัย ติดตาม ประเมินผลการใช้สถานที่ว่าเกิดประโยชน์สูงสุด และสามารถใช้งานได้อย่างมีประสิทธิภาพ
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2545). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พุทธศักราช 2542. กรุงเทพฯ: กระทรวงศึกษาธิการคณะกรรมการอิสระเพื่อการปฏิรูปการศึกษา. (2561). แผนการปฏิรูปประเทศด้านการศึกษา. กรุงเทพฯ: สำนักงานเลขาธิการการศึกษา.
จุฑารัตน์ เรณุมาน. (2565). การบริหารทรัพยากรทางการศึกษาของสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพิษณุโลก เขต 3. การศึกษาค้นคว้าอิสระ กศ.ม. นเรศวร: มหาวิทยาลัยนเรศวร.
ชัยชนะ ราชไชยและจิรวัฒน์ วรุณโรจน์. (2564). ความต้องการจำเป็นในการบริหารทรัพยากรทางการศึกษาของโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสกลนคร เขต 1. วารสารการบริหารการศึกษาและภาวะผู้นำ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร, 8(2), 206 - 217.
พิริยาพร สายช่วย โสภณ เพ็ชรพวง และสถาพร สังข์ขาวสุทธิรักษ์. (2565). เรื่องกลยุทธ์การบริหารทรัพยากรทางการศึกษาของโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุราษฎร์ธานี เขต 1. วารสารรัชต์ภาคย์, 16(5), 48 - 66.
ภาณุพงศ์ หล้าแหล้. (2565). การบริหารทรัพยากรทางการศึกษาของสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครราชสีมา เขต 6. วิทยานิพนธ์ ค.ม. ชัยภูมิ: มหาวิทยาลัยราชภัฏชัยภูมิ.
รัฐพงษ์ มั่นต่อ และหยกแก้ว กมลวรเดช. (2564). แนวทางการบริหารทรัพยากรทางการศึกษาของโรงเรียนขนาดเล็กในยุคฐานวิถีชีวิตใหม่ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุตรดิตถ์ เขต 1. วารสารวิชาการ, 6(10), 223 - 238.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาแม่ฮ่องสอน เขต 1. (2567). แผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2567. กลุ่มนโยบายและแผน.
สุชาดา บรรณกิจ และ จันทรัศม์ ภูติอริยวัฒน์. (2565). การบริหารทรัพยากรทางการศึกษาที่ส่งผลต่อการบริหารงานวิชาการของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 3. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 10(7), 2853 – 2865.
สุริยา ฆ้องเสนาะ. (2558). ปัญหาของโรงเรียนขนาดเล็ก. กลุ่มงานบริการวิชาการ 3 สำนักวิชาการสำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร.
สุวิมล ว่องวาณิช (2558). การวิจัยประเมินความต้องการจำเป็น. (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
หวน พินธุพันธ์. (2560). การบริหารทรัพยากรทางการศึกษา. มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
อัมพร พรมมี และศันสนีย์ จะสุวรรณ์. (2564). การบริหารทรัพยากรทางการศึกษาให้เกิดประสิทธิผลสูงสุด. In Proceeding National & International Conference ครั้งที่ 2 (น. 1171)
Best, J. W. (1981). Research in education. New jersey: Prentice - Hall.
Cronbach, L. J. (1990). Essential of Psychological Testing (5th ed.). Harper Collins.
Likert, R.. (1967). The Method of Constructing and Attitude Scale. In Reading in Fishbeic, M (Ed.), Attitude Theory and Measurement (90 - 95). New York: Wiley & Son.

