ภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษาในโรงเรียนประถมศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 4
คำสำคัญ:
ภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรม, แนวทางการพัฒนาบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีความมุ่งหมายเพื่อ 1) ศึกษาระดับภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของสถานศึกษา 2) เปรียบเทียบภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรม และ 3) ศึกษาแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 4 เป็นการวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้บริหารสถานศึกษา จำนวน 30 คน และครูผู้สอน จำนวน 282 คน รวมทั้งสิ้น 312 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถามชนิดมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ ที่ผู้วิจัยสร้างขึ้น โดยผ่านการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาจากผู้เชี่ยวชาญ 3 ท่าน และคัดเลือกข้อคำถามที่มีค่าดัชนีความสอดคล้อง ตั้งแต่ 0.67 ขึ้นไป จากนั้นนำไปทดลองใช้กับกลุ่มที่ไม่ใช่กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 30 คน และวิเคราะห์ค่าความเชื่อมั่นทั้งฉบับโดยวิธีของครอนบาคได้ค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.98 สถิติที่ใช้ ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียว ผลการวิจัยพบว่า 1. ภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา โดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุดคือ ด้านการมีวิสัยทัศน์ รองลงมาคือ ด้านการทำงานเป็นทีม ด้านการคิดสร้างสรรค์และด้านการบริหารความเสี่ยงและด้านที่มีค่าเฉลี่ยต่ำสุด คือด้านการสร้างบรรยากาศแห่งองค์การนวัตกรรมตามลำดับ 2. ผลการเปรียบเทียบภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา จำแนกตามขนาดสถานศึกษา พบว่า โดยภาพรวมและรายด้านไม่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ยกเว้นด้านการสร้างบรรยากาศแห่งองค์การนวัตกรรมที่พบว่ามีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 โดยสถานศึกษาขนาดกลางมีค่าเฉลี่ยสูงกว่าสถานศึกษาขนาดใหญ่ 3. แนวทางการพัฒนาผู้บริหารต้องกำหนดวิสัยทัศน์ที่ชัดเจน ควบคู่กับการสร้างบรรยากาศที่เอื้อต่อการเรียนรู้และสร้างนวัตกรรมส่งเสริมการทำงานเป็นทีม พร้อมเปิดพื้นที่และโอกาสให้บุคลากรได้ใช้ความคิดสร้างสรรค์ในการแก้ปัญหาวางระบบการบริหารความเสี่ยงอย่างรัดกุม เพื่อให้องค์กรพร้อมปรับตัว
เอกสารอ้างอิง
คณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ, สำนักงาน. (2561). “แผนยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี พ.ศ. 2561 - 2580”. http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2561/A/082/T_0001.PDF หน้า 22-23.
เจษฎาภรณ์ โนนุช และคณะ. (2567). รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารโรงเรียนขนาดเล็กในยุคดิจิทัล สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสารการวิจัยการบริหารการพัฒนา, 14(4), 1836 – 1853.
นุรสรินทร์ การีจิ. (2567). รูปแบบภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษาในพื้นที่นวัตกรรมการศึกษาสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐานจังหวัดยะลา. วิทยานิพนธ์ ค.ม. ยะลา: มหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา.
ปุณณิฐฐา มาเชค. (2565). การบริหารสถานศึกษาในศตวรรษที่ 21. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยรามคำแหง.
วชญะ ประทุมมา. (2566). ภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษาตามความคิดเห็นของครูในสถานศึกษาสังกัดสังฆมณฑลนครราชสีมา. วารสารวิทยาลัยนครราชสีมา สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 17(2), 72 – 73.
ศราวุฒิ-ชัยยนต์. (2566). ความสัมพันธ์ระหว่างภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมกับประสิทธิภาพการสอนของครูในโรงเรียนประถมศึกษาขอนแก่น เขต 3. วารสารวิจัยทางการศึกษา, 18(1), 163 – 177.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 4. (2568). แผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2568.สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 4. หน้า 1 – 3.
สำนักงานบริหารพื้นที่นวัตกรรม สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2565). รายงานสรุปผลการปฏิรูปการศึกษา. สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.
สุชาดา นิลสาขา, และ สุวรรณี ศรีสุทธิ์. (2566). ภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมและประสิทธิภาพการบริหารของผู้บริหารสถานศึกษาในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสารการบริหารการศึกษา, 23(3), 50 – 68.
สุทธิวิทย์ อานุภาพเสถียร. (2566). ภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์ของครูในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาตรัง กระบี่. วิทยานิพนธ์ กศ.ม. มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
อวิรุทธิ์ ผลอนันต์. (2566). ภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมในสถานศึกษาขนาดใหญ่. การศึกษาค้นคว้าด้วยตนเอง: กศ.ม. พะเยาว: มหาวิทยาลัยพะเยา.
Likert, R. (1993). A Teacher for the Measurement of Attitude. Chicago: Rand Mc Nally. pp. 73 – 75.
Lin, X., Beh, L. S., & Kamil, S. A. (2023). Transformational and ethical leadership and employee innovative behavior in Chinese universities. Journal of Educational Administration, 27, 1660 – 1683.
Mueller, K., Campbell, L., & Losev, K. (2024). The role of innovative leadership in promoting inquiry - based pedagogy. ducational Leadership Review. p.11.
Yamane, T. (1973). Statistics: An introductory analysis (3rd ed.). Harper and Row. 750.
