ชุดกิจกรรมการป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติดของเยาวชนด้วยหลักพุทธธรรมในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาพระนครศรีอยุธยา

ผู้แต่ง

  • บุญเชิด ชำนิศาสตร์ อาจารย์ประจำคณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

เยาวชน, การป้องกันและแก้ปัญหายาเสพติด, หลักพุทธธรรม

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้ มีความมุ่งหมายเพื่อ 1) ศึกษาปัญหายาเสพติดของเยาวชนในสถานศึกษา 2) พัฒนาชุดกิจกรรมการป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติดของเยาวชนด้วยหลักพุทธธรรม 3) ประเมินชุดกิจกรรมการป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติดของเยาวชนด้วยหลักพุทธธรรม ดำเนินการวิจัยเชิงคุณภาพ และการวิจัยเชิงปฏิบัติการ กลุ่มผู้ให้ข้อมูลสำคัญ คือ ผู้บริหาร ครู และนักเรียน จากโรงเรียนอยุธยาวิทยาลัยและโรงเรียนบางปะอิน “ราชานุเคราะห์ 1” จำนวน 15 คน สนทนากลุ่มผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 10 คน และผู้บริหาร ครู นักเรียนในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาพระนครศรีอยุธยา จำนวน 50 คน จากการเข้าร่วมกิจกรรม เครื่องมือวิจัยคือ แบบสัมภาษณ์ แบบประชุมสนทนากลุ่มย่อย และแบบสอบถาม สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ การวิเคราะห์เนื้อหา ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานผลการวิจัย พบว่า 1) ปัญหายาเสพติดของเด็กและเยาวชนเริ่มจากการแอบดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ แอบสูบบุหรี่ ก่อนจะนำไปสู่สารเสพติดชนิดอื่น ๆ ที่มีความรุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ การบำบัดอาการติดยาเป็นไปยากลำบาก การเสพติดยาเสพติดทำให้ร่างกายของเยาวชนทรุดโทรม เกิดโรคแทรกซ้อน ขาดความกระปรี้กระเปร่า เกียจคร้าน
และเฉื่อยชา สภาพแวดล้อม เพื่อน รวมถึงครอบครัวมีส่วนสำคัญต่อการติดยาเสพติดของเยาวชน โรงเรียนมีแนวทางการแก้ไขที่ชัดเจนแต่ยังขาดการบูรณาการหลักพุทธธรรมในการเข้าไปมีส่วนร่วมในการแก้ไขปัญหา 2) การพัฒนาชุดกิจกรรมการป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติดของเยาวชนด้วยหลักพุทธธรรมในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาพระนครศรีอยุธยา ประกอบด้วยชุดกิจกรรม 3 ชุด บูรณาการหลักไตรสิกขา ได้แก่ กิจกรรมฐานศีล กิจกรรมฐานสมาธิ และกิจกรรมฐานปัญญา 3) ผลการประเมินชุดกิจกรรม พบว่า อยู่ในระดับมากที่สุด

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงยุติธรรม. (2560). รวมกฎหมายยาเสพติด. กรุงเทพฯ: สำนักงาน ป.ป.ส.

ชนะวงศ์ บุตรคาน. (2555). ผลกระทบของปัญหายาเสพติด. สืบค้นจาก http://www.learners.in.th/blogs/posts/tag/

พระกาญจนะ ธมฺมธโร (ศรีทรงเมือง). (2555). การประยุกต์หลักพุทธธรรมเพื่อใช้แก้ปัญหายาเสพติดในสังคมไทยยุคปัจจุบัน. วิทยานิพนธ์ พธ.ม. พระนครศรีอยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระธรรมปิฎก (ประยุทธ์ ปยุตฺโต). (2539). พจนานุกรมพุทธศาสน์ ฉบับประมวลศัพท์ พระธรรมปิฎก (ประยุทธ์ ปยุตฺ โต). วิทยานิพนธ์ ค.ม. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณมหาวิทยาลัย.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป. อ. ปยุตฺโต). (2551). การสร้างสรรค์ปัญญาเพื่ออนาคตของมนุษย์ชาติ. (พิมพ์ครั้งที่ 7). กรุงเทพฯ: ธรรมสภา.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2538). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

วิชัย ตันศิริ. (2551). วัฒนธรรมพลเมือง. กรุงเทพฯ: สถาบันนโยบายศึกษา.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2559). แนวทางการจัดกิจกรรมพัฒนาทักษะชีวิต เพื่อการสร้างภูมิคุ้มกันปัญหายาเสพติด. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์อักษรไทย.

สุทธิพันธ์ ตรรถไพจิตร. (2551). ยาเสพติดหายนะของคนรุ่นใหม่. (พิมพ์ครั้งที่ 7). กรุงเทพฯ: ประสานมิตร.

สุริยันต์ เสรีเรืองยุทธ. (2551). การศึกษากระบวนการบริหารเพื่อป้องกันยาเสพติดในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาร้อยเอ็ด เขต 2. วิทยานิพนธ์ ค.ม. สุรินทร์: มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์.

เสน่ห์ ขาวโต. (2565). การดำเนินการป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติด. สืบค้นจาก http://www.strategy9.moe.go.th/ doc/pdf1.pdf

หนังสือพิมพ์มติชน. (2555). ปัญหายาเสพติด. สืบค้นจาก https://www.matichon.co.th/local/quality-life/news_4622050

อดุลย์เดช กรงทอง. (2556). การดำเนินงานป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติดในโรงเรียนที่จัดการศึกษาภาคบังคับ 9 ปี ในอำเภอแม่ฟ้าหลวง จังหวัดเชียงราย. วิทยานิพนธ์ ค.ม. เชียงราย: มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-01-08

รูปแบบการอ้างอิง

ชำนิศาสตร์ บ. (2026). ชุดกิจกรรมการป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติดของเยาวชนด้วยหลักพุทธธรรมในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาพระนครศรีอยุธยา. วารสารการบริหารการศึกษาและภาวะผู้นำ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร, 14(53), 213–222. สืบค้น จาก https://so17.tci-thaijo.org/index.php/jealsnruacth/article/view/667