แนวทางการบริหารเชิงกลยุทธ์เพื่อส่งเสริมการจัดการทรัพยากรของโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุตรดิตถ์ เขต 1

Main Article Content

กฤษณพงศ์ เทศคลัง

บทคัดย่อ

          การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพการบริหารเชิงกลยุทธ์ของโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุตรดิตถ์ เขต 1 และศึกษาแนวทางการบริหารเชิง กลยุทธ์เพื่อส่งเสริมการจัดการทรัพยากรของโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุตรดิตถ์ เขต 1 โดยมีวิธีดำเนินการวิจัย แบ่งออกเป็น 2 ขั้นตอน ได้แก่ ขั้นตอนที่ 1 การศึกษาสภาพการบริหารเชิงกลยุทธ์ของโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุตรดิตถ์ เขต 1 กลุ่มผู้ให้ข้อมูล ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษาหรือครูที่มีหน้าที่ทำงานด้านแผนงานสถานศึกษา ที่เป็นโรงเรียนขนาดเล็ก จำนวน 99 คน ได้มาโดยการเลือกแบบเจาะจง (Purposive Sampling) เก็บข้อมูลด้วยแบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ขั้นตอนที่ 2 การศึกษาแนวทางการบริหารเชิงกลยุทธ์เพื่อส่งเสริมการจัดการทรัพยากรของโรงเรียนขนาดเล็ก กลุ่มผู้ให้ข้อมูล ได้แก่ รองผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา ศึกษานิเทศก์ ผู้อำนวยการสถานศึกษาและครูที่ปฏิบัติงานด้านแผนงาน จำนวน 5 คน ได้มาโดยการเลือกแบบเจาะจง (Purposive Sampling) เก็บรวบรวมข้อมูลด้วยแบบสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1. ผลการศึกษาสภาพการบริหารเชิงกลยุทธ์ของโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุตรดิตถ์ เขต 1 ในภาพรวมอยู่ในระดับมาก เมื่อพิจารณารายด้าน พบว่า ด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด คือ ด้านการกำหนดกลยุทธ์ของสถานศึกษา อยู่ระดับมากที่สุด และด้านที่มีค่าเฉลี่ยต่ำสุด คือ ด้านการควบคุมและประเมินผลกลยุทธ์ในสถานศึกษา อยู่ระดับมาก 2. ผลการศึกษาแนวทางการบริหารเชิงกลยุทธ์เพื่อส่งเสริมการจัดการทรัพยากรของโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุตรดิตถ์ เขต 1 พบว่า ผู้บริหารสถานศึกษาต้องเป็นผู้นำในการวิเคราะห์สภาพแวดล้อมโดยนำเทคโนโลยีสารสนเทศมาประมวลผลข้อมูลและรับฟังความคิดเห็นจากผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย ลงพื้นที่สำรวจความต้องการของชุมชนเพื่อกำหนดทิศทางร่วมกับคณะกรรมการสถานศึกษาผ่านกลไก "บวร" มีการกำหนดกลยุทธ์โดยยึดหลัก 4M และวงจรคุณภาพ (PDCA) สร้างเครือข่ายรวมกลุ่มโรงเรียนขนาดเล็ก 3-5 แห่งเพื่อแบ่งปันทรัพยากรและเลือกใช้เทคโนโลยีที่ไม่มีค่าใช้จ่ายโดยผู้บริหารต้องเป็นแบบอย่างและพัฒนาศักยภาพครูผ่านชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (PLC) และระบบครูพี่เลี้ยง พร้อมทั้งจัดระบบประเมินผล 2 ระยะ คือรายกิจกรรมและภาพรวมสิ้นปีการศึกษา โดยประยุกต์ใช้เทคโนโลยีรวบรวมความพึงพอใจเพื่อนำข้อเสนอแนะมาเป็นฐานข้อมูลในการวางแผนจัดสรรงบประมาณและทรัพยากรอย่างยั่งยืน


คำสำคัญ: การบริหารเชิงกลยุทธ์, การจัดการทรัพยากร, โรงเรียนขนาดเล็ก

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
เทศคลัง ก. (2026). แนวทางการบริหารเชิงกลยุทธ์เพื่อส่งเสริมการจัดการทรัพยากรของโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุตรดิตถ์ เขต 1 . วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี, 1(1), 19–31. สืบค้น จาก https://so17.tci-thaijo.org/index.php/JEDU/article/view/2078
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

Ajinsamajarn, C. (2007). Educational supervision. Pimdee. [in Thai]

Anekritmongkol, P. (2025). The development of strategic human resource management in private schools [Master's thesis, Rajamangala University of Technology Rattanakosin]. [in Thai]

Bunlert, L. (2011). Strategic planning and school effectiveness under the Kanchanaburi Primary Educational Service Area Office 4 [Master's thesis, Silpakorn University]. [in Thai]

Chaipidet, C. (2024). Components of strategic management and school excellence [Master's independent study, Sakon Nakhon Rajabhat University]. [in Thai]

Chaowachai, S. (2018). Provincial scout club management strategies [Doctoral dissertation, Naresuan University]. [in Thai]

Deewattanakul, P. (2022). Strategic management. Chulalongkorn University Press. [in Thai]

Equitable Education Fund. (2024). Pinpointing inequality: Solving the problem of small schools. https://www.eef.or.th/inequality-in-small-school/ [in Thai]

Hanapan, P. (2014). A study of problems and guidelines for solving educational resource management problems of school administrators under the Secondary Educational Service Area Office 31 and school administrators under the Nakhon Ratchasima Provincial Administrative Organization [Master's thesis, Nakhon Ratchasima Rajabhat University]. [in Thai]

Jansila, W. (2018). Strategic management for educational quality development. Rattanasuwan Printing 3. [in Thai]

Kalasin, K. (2020). Strategic management. National Institute of Development Administration Press. [in Thai]

Kantajai, U. (2017). Strategic management development program on information and communication technology for basic education school administrators [Doctoral dissertation, Khon Kaen University]. [in Thai]

Kittiodomrat, K. (2023). Strategic management. Phuket Rajabhat University. [in Thai]

Kotbantao, S. (2017). Educational administration: Principles and theories (Revised ed.). Panyachon. [in Thai]

Luang-alongkot, P. (2018). Strategic management. Triple Education. [in Thai]

Ministry of Education. (1999). National Education Act B.E. 2542. Ministry of Education. [in Thai]

National Assembly. (1999). National Education Act B.E. 2542. National Assembly. [in Thai]

National Assembly. (2007). Constitution of the Kingdom of Thailand B.E. 2550. National Assembly. [in Thai]

Personnel Administration Group, Uttaradit Primary Educational Service Area Office 1. (2025). School information report. Uttaradit Primary Educational Service Area Office 1. [in Thai]

Phagaphasvivat, S. (2021). Strategic management (15th ed.). Amarin How-To, Amarin Printing and Publishing. [in Thai]

Phala, J. (2015). Strategic management of private vocational school administrators in the upper northern region [Master's thesis, Chiang Rai University]. [in Thai]

Phangkanon, C. (2007). Management (4th ed.). Bangkok University. [in Thai]

Phramaha Sirichai Sirinthano. (2013). Strategic human resource management of Subdistrict Administrative Organizations in Lam Plai Mat District, Buriram Province [Master's thesis, Mahachulalongkornrajavidyalaya University]. [in Thai]

Ratchapaetayakom, J. (2016). Principles and theories of educational administration. Thaksin University. [in Thai]

Rattanasopa, N. (2022). Strategic leadership of administrators affecting the implementation of vocational education standards of educational institutions under the Vocational Education Commission in Chonburi Province [Master's thesis, Rajabhat Rajanagarindra University]. [in Thai]

Saichuay, P. (2022). Educational resource management strategies of small schools under the Surat Thani Primary Educational Service Area Office 1 [Master's independent study, Surat Thani Rajabhat University]. [in Thai]

Srisa-an, W. (2007). Principles of educational administration. Thai Watana Panich. [in Thai]

Srisa-ard, B. (2017). Preliminary research (10th ed.). Suweeriyasan. [in Thai]

Suksriwong, S. (2016). Management from the executive's perspective (14th ed.). Chulalongkorn University Press. [in Thai]

Tarasrisuthi, P., & Towanabutr, W. (2011). Principles and theories of educational administration. Ramkhamhaeng University. [in Thai]

Thongprong, A. (2010). Resource administration and educational management. Khaofang. [in Thai]

Tunsiri, W. (2006). School administration. P. Press Co., Ltd. [in Thai]

Upamai-athichai, T., et al. (2020). Educational administration and management towards sustainable development. Naresuan University Press. [in Thai]

Wongwipak, M. (2015). Principles and theories of educational administration (3rd ed.). O.S. Printing House. [in Thai]

Yawirat, N. (2009). Leadership and strategic leaders (7th ed.). Triple Group. [in Thai]