แนวทางการพัฒนาศูนย์จัดการศัตรูพืชชุมชนบ้านหัวแรต ตำบลเสาเภา อำเภอสิชล จังหวัดนครศรีธรรมราช
คำสำคัญ:
การจัดการศัตรูพืช, ภูมิสังคมบ้านหัวแรตบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ดังนี้ 1) เพื่อศึกษาสภาพและบริบทโดยทั่วไปของการทำเกษตรของสมาชิกศูนย์จัดการศัตรูพืชชุมชนบ้านหัวแรต 2) เพื่อสำรวจสภาพปัญหาและอุปสรรคในการดำเนินงานของศูนย์จัดการศัตรูพืชชุมชนบ้านหัวแรต และ 3) เพื่อศึกษาปัจจัยที่เอื้อต่อการพัฒนาศูนย์จัดการศัตรูพืชชุมชนที่เหมาะสมกับภูมิสังคมบ้านหัวแรต รูปแบบการวิจัยเป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ กลุ่มผู้ให้ข้อมูลสำคัญได้รับการคัดเลือกแบบเจาะจง จำนวน 30 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่ การสัมภาษณ์และการสังเกต วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า ศูนย์จัดการศัตรูพืชชุมชนบ้านหัวแรตก่อตั้งขึ้นเมื่อเดือนธันวาคม พ.ศ. 2558 โดยจัดตั้งเป็นศูนย์จัดการศัตรูพืชชุมชน (ศูนย์ขยาย) มีสมาชิกจำนวน 30 คน และมีการนำสารชีวภัณฑ์มาใช้ในระบบการผลิต โดยเฉพาะการผลิตไม้ผล ในปีดังกล่าว สมาชิกได้กำหนดให้มังคุดเป็นพืชหลักสำหรับการพยากรณ์และติดตามการระบาดของศัตรูพืช พร้อมทั้งทดลองใช้สารชีวภัณฑ์ ตลอดจนวิเคราะห์การทำเกษตรและระบบเศรษฐกิจของครัวเรือนสมาชิก ผลการศึกษาพบว่า การพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการศูนย์ให้เหมาะสมกับภูมิสังคม จำเป็นต้องพัฒนาศักยภาพด้านความรู้ การจัดการสารชีวภัณฑ์ การสร้างการเรียนรู้เกี่ยวกับการจัดการเศรษฐกิจครัวเรือนของสมาชิก ตลอดจนยกระดับกลไกความร่วมมือกับหน่วยงานสนับสนุนและผลักดันนโยบายในระดับท้องถิ่น
เอกสารอ้างอิง
กองส่งเสริมการอารักขาพืชและจัดการดินปุ๋ย. (2561). *คู่มือศูนย์จัดการศัตรูพืชชุมชน (ศจช).* กรมส่งเสริมการเกษตร.
กรมส่งเสริมการเกษตร. (2560). *แนวการศึกษาวิชากระบวนการโรงเรียนเกษตรกร.* http://www.wdoae.doae.go.th/wp2013/wp-
กรมส่งเสริมการเกษตร. (2561). *สรุปผลการจัดตั้งศูนย์จัดการศัตรูพืชชุมชน ปี 2561.*
ชาติ พ่วงสมจิตร์. (2557). การวิจัยปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม. ใน *เอกสารการสอนชุดวิชา 23721 การวิจัยบริหารการศึกษา* (พิมพ์ครั้งที่ 2, หน่วยที่ 6). มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
ชัยวัฒน์ ถิระพันธุ์. (2543). วิธีคิดเชิงกระบวนระบบ: ผู้นำการเปลี่ยนแปลงกับการเสริมสร้างความเข้มแข็งให้กับชุมชน. ใน *เอกสารบันทึกการประชุมเชิงปฏิบัติการ วันที่ 19–20 กุมภาพันธ์ 2543 ณ โรงแรมมิตี้ กรีนฮิลล์ จังหวัดเชียงใหม่.* สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
ทองสา ทองหนองยาง. (2557). *การพัฒนาการดำเนินงานศูนย์จัดการศัตรูพืชชุมชนในจังหวัดราชบุรี* [วิทยานิพนธ์ปริญญาเกษตรศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช].
นคเรศ และคณะ. (2558). *การพัฒนาศักยภาพเกษตรกรรายย่อยผู้ปลูกยางพาราภาคเหนือตอนบน* [รายงานการวิจัย]. มหาวิทยาลัยแม่โจ้.
นัพวุฒิ และคณะ. (2551). *การประยุกต์การวิจัยแบบมีส่วนร่วมเพื่อป้องกันภัยคุกคามสุขภาพจากการทำงานในเกษตรกร.* สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 1.
ปณิธิ บุญสา. (2562). *ความต่อเนื่องของกระบวนการทางปัญญาในการแก้ไขปัญหา: กรณีศึกษาชุมชนวิจัยท้องถิ่นภาคเหนือ* [รายงานการวิจัย]. มหาวิทยาลัยแม่โจ้.
ปาริชาติ อาภรณ์วิชานพ. (2555). *ความคิดเห็นของคณะกรรมการต่อการดำเนินงานศูนย์จัดการศัตรูพืชชุมชนในอำเภอเมืองนครราชสีมา จังหวัดนครราชสีมา* [วิทยานิพนธ์ปริญญาเกษตรศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช].
ประเวศ วะสี. (2549). *พระเจ้าอยู่หัวกับรหัสพัฒนาใหม่.* พิมพ์ดี.
พิชญ์ภาส เอี่ยมสะอาด. (2556). *ปัจจัยที่มีผลต่อการยอมรับเทคโนโลยีการจัดการศัตรูพืชโดยวิธีผสมผสานของเกษตรกรในอำเภอแม่ทา จังหวัดลำพูน* [วิทยานิพนธ์ปริญญาวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยแม่โจ้].
มงคลชัย วิริยะพินิจ. (2556). *รวมแนวคิดหลากมุมมององค์กรแห่งการเรียนรู้และการจัดการความรู้ภาควิชาการ.* ส่องสยาม.
รัฐยา กลั่นจุ้ย. (2557). *การดำเนินงานของศูนย์จัดการศัตรูพืชชุมชนในจังหวัดสุพรรณบุรี.* http://www.stou.ac.th/thai/grad_stdy/Masters
วีระ สมบูรณ์. (2550). *แบบแผนและความหมายแห่งองค์รวม.* มูลนิธิโกมลคีมทอง.
วิชิตวงศ์ ณ ป้อมเพชร. (2546). *พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวกับปัญหาเศรษฐกิจของประเทศไทย.* ยูโรปา.
สัญญา สัญญาวิวัฒน์. (2550). *ทฤษฎีสังคมวิทยา: เนื้อหาและแนวการใช้ประโยชน์เบื้องต้น.* สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สมศักดิ์ ชุณหรัศมิ์. (ม.ป.ป.). การตัดสินใจโดยใช้ความรู้สึก. *วารสารการวิจัยระบบสาธารณสุข, 1*(1).
เสรี พงศ์พิศ. (2547). *ร้อยคำที่ควรรู้.* เจริญวิทย์การพิมพ์.
อภิชัย พันธเสน. (2544). *พุทธเศรษฐศาสตร์: วิวัฒนาการ ทฤษฎี และการประยุกต์กับเศรษฐศาสตร์สาขาต่าง ๆ.* อมรินทร์.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2568 https://so17.tci-thaijo.org/index.php/CECIL/management/importexport/plugin/QuickSubmitPlugin/saveSubmit
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
##default.contextSettings.thaijo.licenseTerms##
