การจัดการเรียนรู้แบบทีมบูรณาการข้ามศาสตร์ เพื่อพัฒนาเด็กที่มีความต้องการจำเป็นพิเศษอย่างเป็นองค์รวม : กรณีศึกษาศูนย์การศึกษาพิเศษประจำจังหวัดจันทบุรี

Main Article Content

ธัญรัตน์ เทียนสุข

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเสนอแนวทางการจัดการเรียนรู้แบบทีมบูรณาการข้ามศาสตร์ (Transdisciplinary Team-Based Learning Management) เพื่อพัฒนาเด็กที่มีความต้องการจำเป็นพิเศษอย่างเป็นองค์รวม โดยอิงกรณีศึกษาจากศูนย์การศึกษาพิเศษประจำจังหวัดจันทบุรี การดำเนินงานอยู่ภายใต้กรอบวงจรคุณภาพ PDCA ได้แก่ การวางแผน (Plan) การปฏิบัติ (Do) การตรวจสอบ (Check) และการปรับปรุง (Act) โดยใช้รูปแบบ TEAM-C Model เป็นกลไกสำคัญในการดำเนินการ ซึ่งประกอบด้วยผู้บริหาร ครูประจำชั้น ทีมสหวิชาชีพ ครูกิจกรรมเสริมหลักสูตร ชุมชน และผู้ดูแล มีส่วนร่วมในการวางแผนและจัดทำแผนการศึกษาเฉพาะบุคคล (Individualized Education Plan: IEP) เพื่อส่งเสริมพัฒนาการของผู้เรียน       ในทุกมิติ ทั้งด้านร่างกาย อารมณ์ สังคม และสติปัญญา ผลจากการดำเนินงานตามแนวทางดังกล่าว พบว่า  การทำงานร่วมกันในลักษณะบูรณาการข้ามศาสตร์ช่วยให้เกิดการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้และทักษะระหว่างสาขาวิชาอย่างลึกซึ้ง ส่งผลให้การช่วยเหลือผู้เรียนมีความครอบคลุมและสอดคล้องกับบริบทเฉพาะบุคคล   มากยิ่งขึ้น ทั้งนี้ การจัดการเรียนรู้ได้อิงแนวคิดการพัฒนาแบบองค์รวม (Holistic Development) โดยเน้นผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง (Learner-Centered Approach) และเชื่อมโยงกับบริบทชีวิตจริงผ่านกิจกรรมการเรียนรู้เชิงประสบการณ์ (Experiential Learning) ซึ่งเอื้อต่อการพัฒนาศักยภาพของผู้เรียนอย่างต่อเนื่อง บทเรียนจากกรณีศึกษาดังกล่าวสะท้อนให้เห็นถึงประสิทธิผลของการทำงานเป็นทีมแบบสหวิทยาการภายใต้ระบบบริหารจัดการเชิงวงจรคุณภาพ ซึ่งสามารถประยุกต์ใช้เป็นแนวทางในการยกระดับคุณภาพการจัดการศึกษาสำหรับเด็กที่มีความต้องการจำเป็นพิเศษในบริบทอื่นได้อย่างยั่งยืน

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
เทียนสุข ธ. . (2025). การจัดการเรียนรู้แบบทีมบูรณาการข้ามศาสตร์ เพื่อพัฒนาเด็กที่มีความต้องการจำเป็นพิเศษอย่างเป็นองค์รวม : กรณีศึกษาศูนย์การศึกษาพิเศษประจำจังหวัดจันทบุรี. วารสารครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์, 4(2), 12–25. สืบค้น จาก https://so17.tci-thaijo.org/index.php/Edu/article/view/1455
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2562 (ฉบับที่ 4) พ.ศ. 2562. (2562, 1 พฤษภาคม). ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 136 ตอนที่ 57 ก หน้า 49-53.

มณีรัตน์ จันทรา, เริงวิชญ์ นิลโคตร, และ วัยวุฒิ บุญลอย. (2566). ภาวะผู้นำเชิงวิสัยทัศน์ของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อคุณธรรมและความโปร่งใสในการดำเนินงานของสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาจันทบุรี เขต 1. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 10(12), 120-129.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2563). แนวทางการจัดการศึกษาเพื่อการพัฒนาเด็กแบบองค์รวม. กรุงเทพฯ: กระทรวงศึกษาธิการ.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560-2579. กรุงเทพมหานคร: บริษัท พริกหวานกราฟฟิค จำกัด.

สำนักบริหารงานการศึกษาพิเศษ. (2558). รายงานผลการศึกษาแนวทางการบริหารจัดการศึกษาสำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการจำเป็นในประเทศไทย (น. 8–9). กรุงเทพฯ: สำนักบริหารงานการศึกษาพิเศษ.

สุรัตน์ จันทโชติ, เริงวิชญ์ นิลโคตร, และ วัยวุฒิ บุญลอย. (2566). บทบาทของผู้บริหารสถานศึกษายุคโลกพลิกผันที่ส่งผลต่อการประยุกต์ใช้ เทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อการเรียนการสอน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ประถมศึกษาตราด. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 10(6), 117–127.

วิจารณ์ พานิช. (2565). เอื้อระบบนิเวศเพื่อครูเป็นผู้ก่อการ. กรุงเทพฯ : มูลนิธิสยามกัมมาจล.

วิจารณ์ พานิช. (2568). ปลุกพลังซ่อนเร้นในมนุษย์. กรุงเทพฯ : มูลนิธิสยามกัมมาจล.

Bronfenbrenner, U., & Morris, P. A. (2006). The bioecological model of human development. In W. Damon & R. M. Lerner (Eds.), Handbook of child psychology: Theoretical models of human development (6th ed., pp. 793–828). Wiley.

Dillon, J., Rickinson, M., & Morris, M. (2022). Integrating ecological and cultural perspectives in transdisciplinary special education. Journal of Educational Research and Practice, 12(3), 145–162.

Dillon, S., Armstrong, E., Goudy, L., Reynolds, H., & Scurry, S. (2021). Improving special education service delivery through interdisciplinary collaboration. Teaching Exceptional Children, 54(1), 36–45.

Haynes, C. J. (2009). Holistic human development. Journal of Adult Development, 16(1), 53–60.

Interdisciplinary Collaboration Practices between Education Specialists. (n.d.). Retrieved from https://www.example.com/interdisciplinary-collaboration

King, G., King, S., & Rosenbaum, P. (2009). Family-centered caregiving and children with disabilities: A review of the literature. Journal of Pediatric Rehabilitation Medicine, 2(3), 161–169.

Klein, J. T. (2021). Beyond interdisciplinarity: Boundary work, communication, and collaboration. Oxford University Press.

Levinton, L. (2014). Transdisciplinary team. Beit Issie Shapiro.

Miller, R. (2007). The holistic curriculum (2nd ed.). Toronto, ON: University of Toronto Press.

O’Shea, L. J., Algozzine, R., & Hammitte, D. (2001). Families and teachers of individuals with disabilities. Boston, MA: Allyn & Bacon.

Roncaglia, I. (2023). Using a transdisciplinary approach to improve wellbeing. The National Autistic Society.