การพัฒนาความสามารถด้านการอ่านอย่างมีวิจารณญาณ ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษา ปีที่ 2 โดยการจัดการเรียนรู้แบบ SQ5R ร่วมกับการจัดการเรียนรู้โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เปรียบเทียบความสามารถด้านการอ่านอย่างมีวิจารณญาณของนักเรียนก่อนและหลังการจัดการเรียนรู้แบบ SQ5R ร่วมกับการจัดการเรียนรู้โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน และ 2) ศึกษาความพึงพอใจของนักเรียนต่อการจัดการเรียนรู้ดังกล่าว กลุ่มตัวอย่าง คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 โรงเรียนบ้านบึง “อุตสาหกรรมนุเคราะห์” จำนวน 120 คน ซึ่งได้มาจากการสุ่มแบบกลุ่ม (Cluster Random Sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วย แผนการจัดการเรียนรู้แบบ SQ5R ร่วมกับชุมชนเป็นฐาน แบบทดสอบความสามารถด้านการอ่านอย่างมีวิจารณญาณ และแบบสอบถามความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการทดสอบค่าที (t-test for dependent samples) ผลการวิจัยพบว่า ภายหลังการจัดการเรียนรู้แบบ SQ5R ร่วมกับชุมชนเป็นฐาน นักเรียนมีคะแนนเฉลี่ยความสามารถด้านการอ่านอย่างมีวิจารณญาณ ( = 23.54, SD = 2.411) สูงกว่าก่อนเรียน ( = 13.14, SD = 1.788) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 นอกจากนี้ นักเรียนมีความพึงพอใจต่อการจัดการเรียนการสอนอยู่ในระดับมากที่สุด ( = 4.54, SD = 0.59) โดยเฉพาะการเชื่อมโยงเนื้อหาในบทเรียนกับบริบทจริงในชุมชนสะท้อนให้เห็นว่าการบูรณาการกลยุทธ์การอ่านอย่างเป็นระบบร่วมกับบริบทเชิงพื้นที่ ทำหน้าที่เป็นนั่งร้านทางปัญญา (Cognitive Scaffolding) ที่สำคัญในการยกระดับทักษะการคิดขั้นสูงและสร้างความผูกพันระหว่างผู้เรียนกับชุมชนอย่างเป็นรูปธรรม
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
##default.contextSettings.thaijo.licenseTerms##เอกสารอ้างอิง
กัญญาณัฐ สิมสวัสดิ์. (2565). การจัดการเรียนรู้โดยชุมชนเป็นฐาน: กลยุทธ์การจัดการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 ท่ามกลาง สถานการณ์การแพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโควิด-19. วารสารวิจัยศรีล้านช้าง, 2(6), 47-55.
กิตติภา อันพิมพา. (2564). การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เรื่องปัญหาชุมชนและสังคมที่ส่งเสริม ในการคิดแก้ปัญหาสำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 [การค้นคว้าอิสระปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยนเรศวร.
ดนิตา ดวงวิไล. (2565). ผลของการจัดการเรียนรู้โดยใช้กระบวนการอ่านแบบ SQ5R ที่ส่งเสริมความสามารถด้านการอ่านอย่างมีวิจารณญาณและพฤติกรรมการอ่านของนักเรียนระดับประถมศึกษา. วารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา, 17(2), 97-106.
ทิศนา แขมมณี. (2567). รูปแบบการเรียนการสอน: ทางเลือกที่หลากหลาย (พิมพ์ครั้งที่ 11). สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัย.
เทศบาลเมืองบ้านบึง. (ม.ป.ป.). โครงสร้างพื้นฐานของสังคมและวัฒนธรรม อำเภอบ้านบึง จังหวัดชลบุรี. https://www.banbuengcity.go.th/
บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การวิจัยเบื้องต้น (พิมพ์ครั้งที่ 10). สุวีริยาสาส์น.
รัชวรรณ พรมลี. (2561). ผลการใช้กลวิธีการสอนอ่านแบบ SQ5R ร่วมกับกลวิธีการสอนอ่านแบบแลกเปลี่ยนบทบาท เพื่อเสริมสร้างความสามารถในการอ่านเพื่อความเข้าใจของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 [วิทยานิพนธ์ปริญญา มหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
รัตนาภรณ์ ทับทิมจันทร์, ทรงภพ ขุนมธุรส, และจุฑารัตน์ เกตุปาน. (2566). การสร้างแบบฝึกทักษะโดยใช้วิธีการสอนแบบ SQ5R เพื่อพัฒนาความสามารถด้านการอ่านอย่างมีวิจารณญาณ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 8(2), 153-166.
โรงเรียนบ้านบึง "อุตสาหกรรมนุเคราะห์". (2566). รายงานผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย.
วนิดา พรมเขต. (2559). การอ่านอย่างมีวิจารณญาณ. คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี.
วิไลภรณ์ ฤทธิคุปต์. (2561). การจัดการเรียนรู้โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน: กลยุทธ์การจัดการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ ของครูในศตวรรษที่ 21. Graduate School Journal, 11, 179-192.
ศิริวรรณ ศิริมังคลวณิชย์, ศิริวรรณ วณิชวัฒนวรชัย, และอุบลวรรณ ส่งเสริม. (2566). รูปแบบการจัดการเรียนรู้ด้วยกลวิธีการกำกับตนเองเพื่อการอ่านอย่างมีวิจารณญาณ. วารสารมหาวิทยาลัยศิลปากร, 43(4), 90-100.
ศูนย์ดำเนินงาน PISA แห่งชาติ สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2566, 6 ธันวาคม). ผลการประเมิน PISA 2022 ของประเทศไทย. Pisa Thailand. https://pisathailand.ipst.ac.th/news-21/
ศูนย์ดำเนินงาน PISA แห่งชาติ สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2567, 7 กุมภาพันธ์). ผลการประเมิน PISA 2022 : บทสรุปสำหรับผู้บริหาร. Pisa Thailand. https://pisathailand. ipst.ac.th/pisa2022-summary-result/
ศูนย์ดำเนินงาน PISA แห่งชาติ. (2568). รายงานสมรรถนะผู้เรียนไทยตามมาตรฐานสากล: การปรับตัวเข้าสู่การเรียนรู้เชิง วิพากษ์. สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี.
สมเกียรติ ตั้งกิจวานิชย์. (2568). ทักษะการคิดในโลกยุคปัญญาประดิษฐ์. สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (TDRI).
Alford, J. H. (2021). Critical literacy with adolescent English language learners: Exploring policy and practice in global contexts. Routledge.
Best, J. W. (1977). Research in education (3rd ed.). Prentice-Hall.
Bloom, B. S. (Ed.). (1956). Taxonomy of educational objectives: The classification of educational goals. Handbook I: Cognitive domain. Longmans, Green and Co.
Duke, N. K., & Cartwright, K. B. (2021). The active view of reading: A theoretical framework for understanding twenty-first-century reading instruction. Reading Research Quarterly, 56(S1), S25– S44.
Jaiyangyuen, P., Kositchaiwat, S., & Pandee, M. (2025). The Effects of Using SQ5R Reading Teaching Strategies and Authentic Materials to Promote Reading Comprehension Abilities of Grade 12 Students. Journal of Dhamma for Life, 31(2), 476-499.
Pauk, W. (2001). How to Study in College (7th ed.). Houghton Mifflin.
Sobel, D. (2020). Place-based education: Connecting classrooms & communities. Orion Society.
Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes. Harvard University Press.
