การมีส่วนร่วมของประชาชนกับการบริหารท้องถิ่นสมัยใหม่: กรอบคิดใหม่สู่การบริหารภาครัฐแนวมีส่วนร่วม

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์แนวคิด บทบาท และความสำคัญของการมีส่วนร่วมของประชาชนในการปกครองส่วนท้องถิ่น ตลอดจนเสนอแนวทางในการพัฒนาการมีส่วนร่วมให้สอดคล้องกับบริบทของการบริหารท้องถิ่นสมัยใหม่ โดยอาศัยการทบทวนเอกสาร งานวิจัย และแนวคิดทางวิชาการที่เกี่ยวข้อง ผลการวิเคราะห์พบว่า การมีส่วนร่วมของประชาชนเป็นองค์ประกอบสำคัญของระบอบประชาธิปไตยและธรรมาภิบาล โดยมีบทบาททั้งในฐานะกลไกตรวจสอบ ถ่วงดุล และเสริมสร้างความโปร่งใสในกระบวนการบริหารงานขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น รูปแบบของการมีส่วนร่วมสามารถจำแนกได้ตั้งแต่การรับรู้ข้อมูล การให้คำปรึกษาหารือ การร่วมตัดสินใจ ไปจนถึงการควบคุมหรือตรวจสอบ ซึ่งแต่ละระดับสะท้อนถึงระดับอำนาจและความไว้วางใจที่ประชาชนได้รับ

            อย่างไรก็ตาม การส่งเสริมการมีส่วนร่วมในประเทศไทยยังคงเผชิญอุปสรรคหลายประการ เช่น การขาดช่องทางสื่อสารที่มีประสิทธิภาพ การเข้าถึงข้อมูลที่จำกัด ความไม่ต่อเนื่องของกลไกการมีส่วนร่วม และการขาดความรู้ความเข้าใจของประชาชนเกี่ยวกับบทบาทของตนในระบบการปกครองท้องถิ่น บทความเสนอให้การพัฒนาการมีส่วนร่วมของประชาชนในอนาคตควรมุ่งเน้นการสร้าง “โครงสร้างการมีส่วนร่วมแบบบูรณาการ” ที่ผสมผสานการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลกับกลไกภาคประชาชน เพื่อเสริมสร้างธรรมาภิบาล ความโปร่งใส และความรับผิดชอบร่วมระหว่างรัฐกับประชาชน